မျက်မှောက်ခေတ် ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများတွင် နိုင်ငံတော်တည်ငြိမ်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် “စားနပ်ရိက္ခာဖူလုံမှု” (Food Security) သည် အခြေခံအကျဆုံး အုတ်မြစ်တစ်ခု ဖြစ်လာပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံကဲ့သို့ စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေးကိုအခြေခံသည့် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံအတွက် မွေးမြူရေးကဏ္ဍသည် ပြည်သူတို့၏ အာဟာရလိုအပ်ချက်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးရုံသာမက နိုင်ငံတော်၏ အသားတင်ကုန်ထုတ်လုပ်မှုတန်ဖိုး (GDP) ကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်သည့် အဓိကမောင်းနှင်အားလည်းဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် နိုင်ငံတော်၏ စီးပွားရေးဦးတည်ချက်များနှင့်အညီ မွေးမြူရေးကဏ္ဍတွင် သိရှိထားသင့်သည့် ခေတ်မီနည်းလမ်းများနှင့် အလားအလာများကို စာရေးသူလေ့လာဖတ်မှတ်ထားသမျှ ဗဟုသုတအဖြစ် ပြန်လည်ဝေမျှလိုပါသည်။

မြန်မာနိုင်ငံသည် ၁၉၄၈ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၄ ရက်နေ့တွင် လွတ်လပ်ရေးရခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည် သူ့ကျွန်ဘဝတွင် နှစ်ပေါင်း ၁၀၀ ခန့်နေရသဖြင့် ဗုဒ္ဓသာသနာတော် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ရေးသည်လည်း ညှိုးနွမ်းမှေးမှိန်ခဲ့ရသည်။ သာသနာ့ဦးသျှောင် ဆရာတော်ကြီးများနှင့် နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများသည် သာသနာတော်မြတ်ကြီး သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ရေး၊ စည်ပင်တိုးတက်ရေးကို အလေးအနက်ထား၍ ဆွေးနွေးတိုင်ပင်ခဲ့ကြသည်။ သို့ဖြစ်၍ လွတ်လပ်သော ပြည်ထောင်စုမြန်မာ နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ပါလီမန်လွှတ်တော်ကြီးမှ သာသနာရေးနှင့်ပတ်သက်သည့် အက်ဥပဒေ ၃ ရပ်တို့ကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။

၁၉ ရာစု အစောပိုင်းကာလများ၏ တမံတည်ဆောက်မှုသမိုင်းကို အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက စတင်ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ် အမေရိကန်စီးပွားရေး ပျက်ကပ်ကာလတွင် ကော်လိုရာဒိုမြစ်ဝှမ်းစီမံကိန်းများကို အကောင်အထည်ဖော်ကာ ဘိုးလ်ဒါးကင်နွန် တမံတည်ဆောက်ခဲ့ကြသည်။ ထို့နောက် ကိုလံဘီယာမြစ်ဝှမ်းပေါ်တွင် ဂရန်ကူလီတမံကို ၁၉၃၃ ခုနှစ်က ထပ်မံတည်ဆောက်ခဲ့ကြသည်။ ရှေ့ဆင့်နောက်ဆင့်တည်ဆောက်ပြီးစီးသွားသော အဆိုပါစီမံကိန်းနှစ်ခုမှ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား မဂ္ဂါဝပ် ၄၅၆၀ ရရှိခဲ့ပြီး အရီဇိုးနား၊ နီဗားဒါး၊ ဝါရှင်တန်၊ အော်ရီဂွန်၊ အီဒါဟိုပြည်နယ်တို့ကို အဓိကဖြန့်ဖြူးပေးကာ အလူမီနီယံစက်ရုံများ၊ ဘိုရင်းစက်ရုံများ၊ ဖို့တလန်ရှိ စစ်သင်္ဘောများ ထုတ်လုပ်ရာ သင်္ဘောကျင်းများသို့လည်း လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ဖြန့်ဖြူးပေးနိုင်ခဲ့သည်။

ကမ္ဘာ့နိုင်ငံရေးအခင်းအကျင်းနှင့် အပြောင်းအလဲများက မြန်ဆန်လွန်းလှသည်။ အတ္တကြီး၊ ထင်ရာစိုင်းသူများကြောင့် ကမ္ဘာ့ပြည်သူများခမျာ စွန့်စားမှုများစွာ၊ ရှုပ်ထွေးမှုများစွာ၊ မရေမရာမှုများနှင့် စိုးရိမ်မှုများဆီတွန်းပို့နေသကဲ့သို့ ခံစားနေရသည်။ တစ်မုဟုတ်ချင်းပြောင်းလဲနေသော ပထဝီစီးပွားရေး၊ ပထဝီနိုင်ငံရေးအခြေအနေများကို မျက်ခြည်မပြတ် အမီလိုက်ရင်း ကျွန်တော်တို့ မြန်မာတစ်မျိုးသားလုံးတွင် ကိန်းအောင်းနေရမည့် အမျိုးသားရေးစိတ်ဓာတ်နှင့် ပညာဉာဏ်များကို ဖြန့်ကြက်၍ အပြောင်းအလဲများအပေါ် ပေါ့ပေါ့ဆဆ သဘောမထား၊ အမြော်အမြင်ကြီးစွာဖြင့် ပူးပေါင်းပါဝင်ကြရန် လိုအပ်ပါသည်။

မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အားနည်းနိမ့်ကျနေတဲ့ ပညာရေးအခြေအနေကို ကျွန်တော်တို့ မကြာခဏဆိုသလို တွေ့မြင်ကြားသိနေကြရပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ လူတစ်ဦးချင်းစီရဲ့ ဘဝအခွင့်အလမ်းတွေ ဖန်တီးရာမှာရော နိုင်ငံဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးတည်ဆောက်မှုများမှာပါ အဓိကအရေးပါတဲ့ ပညာရေးကဏ္ဍ နိမ့်ကျနေခြင်းဟာ နိုင်ငံအတွက် အလားအလာကောင်း မဟုတ်ပါဘူး။

ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဝါစိုက်ပျိုးသောနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံအပါအဝင် ၇၅ နိုင်ငံ​ရှိကြောင်း သိရသည်။ ဝါသီးနှံသည် တစ်ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကုန်စည်ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရာတွင်ပါဝင်သော စိုက်ပျိုးထုတ်ကုန်တစ်မျိုးလည်း ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဝါကိုပျူခေတ်ဝန်းကျင်ကတည်းက စိုက်ပျိုးခဲ့ပြီး အပြာရောင်ရှိသည့် အဝတ်အစားများကို ဝတ်ဆင်ကြကြောင်း မှတ်သားရဖူးသည်။

နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုနှင့် ထိုနိုင်ငံရှိ ပြည်သူလူထု၏ ကံကြမ္မာသည် ပြည်သူကိုဦးဆောင်နေသော အစိုးရ၏ စစ်မှန်မှုနှင့် ထိုအစိုးရကို လမ်းညွှန်မှုပေးနေသည့် ခေါင်းဆောင်၏ အမြော်အမြင်ရှိမှုတို့အပေါ်တွင် များစွာတည်မှီနေပါသည်။ စစ်မှန်သော အစိုးရဆိုသည်မှာ ပြည်သူ့ဆန္ဒကို ထင်ဟပ်ကိုယ်စားပြုရုံသာမက တိုင်းပြည်၏ လက်ရှိရင်ဆိုင်နေရသော စိန်ခေါ်မှုများကို ရဲဝံ့ပြတ်သားစွာ ဖြေရှင်းပြီး ရေရှည်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုအတွက် ခိုင်မာသော မဟာဗျူဟာမြောက် လမ်းပြမြေပုံများချမှတ်နိုင်သည့် အစိုးရမျိုးကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်ပါသည်။

မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၃ ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့တွင် သဗ္ဗညုဘုရားဖြစ်တော်မူပြီးနောက် ၄၅ ဝါကာလပတ်လုံး ကျွတ်ထိုက်သော လူ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ၊ သတ္တဝါဝေနေယျတို့အား သစ္စာလေးပါးတရားကို လှည့်လည်ဟောကြားတော်မူခဲ့ကာ မဟာသက္ကရာဇ် ၁၄၈ ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်၊ အင်္ဂါနေ့တွင် မလ္လတိုင်း၊ ကုသိနာရုံမြို့အနီး အင်ကြင်းဥယျာဉ်တော်တွင် ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံတော်မူလေသည်။

မင်္ဂလာအပေါင်း ပြည့်ဝမွှမ်းထုံသော ကျက်သရေမင်္ဂလာပြည့်ဝလှသည့် မြန်မာတို့၏ နှစ်သစ်ကူးသင်္ကြန်အခါသမယတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပညာရေးကဏ္ဍ၌ အနာဂတ်အတွက် အားတက်ဖွယ်ရာ အလင်းသစ်များ စတင်ထွန်းလင်းလာပြီဖြစ်သည်။ ၂ဝ၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်၏ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကတိသစ္စာပြုပွဲအခမ်းအနား၌ ပြောကြားသည့် မိန့်ခွန်းနှင့် နိုင်ငံတော်အဆင့်ပုဂ္ဂိုလ်များ၊ ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ဝင်များ၊ တိုင်းဒေသကြီး/ ပြည်နယ်အစိုးရများမှ ဝန်ကြီးချုပ်များ၊ ဒုတိယဝန်ကြီးများအား တွေ့ဆုံမှာကြားသည့် မိန့်ခွန်းလမ်းညွှန်ချက်များက နိုင်ငံတော်တည်ဆောက်ရေးတွင် “ပညာရေး” ကို အဓိကအသက်သွေးကြော အဖြစ်သတ်မှတ်ကာ လူသားအရင်းအမြစ် ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်ရေးအတွက် မဟာဗျူဟာမြောက် ခြေလှမ်းသစ်များကို ဖော်ဆောင်ခြင်းဖြစ်သည်။

ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်လယ်ပိုင်း ဆောင်းဦးရာသီမှာ တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်နဲ့ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့ နယ်နိမိတ်ထိစပ်နေတဲ့ဒေသကို လေ့လာခွင့်ရခဲ့ပါတယ်။ နယ်စပ်ဆိုတဲ့အတိုင်း တစ်ဖက်က ဗီယက်နမ်နယ်နိမိတ်စည်းရိုးနဲ့ တရုတ်နယ်နိမိတ်တံတိုင်းတွေဟာ ဆောင်းဦးမှာကျရောက်တဲ့ နှင်းမြူတွေအကြား ငွားငွားစွင့်စွင့် တည်ရှိနေတာပေါ့။ နှစ်နိုင်ငံကို ခြားနားထားတဲ့ ယွမ်မြစ် (ဗီယက်နမ်အခေါ် ဟောင်မြစ်) က အားမာန်အပြည့်နဲ့ စီးဆင်းနေပါတယ်။ မြစ်အပေါ်မှာတော့ နှစ်နိုင်ငံ နယ်စပ်ဂိတ်တည်ရှိပါတယ်။