မြင့်စိုး(နတလ)
 

ဗေဒါနှင့် စတင်မိတ်ဆက်ခြင်း

မင်းခေါင်
 

ဒီနှစ်ဝါဆိုမှာ အောက်ပြည်အောက်ရွာအဖို့ မိုးကောင်းနေတယ်လို့ပဲဆိုရပါမယ်။ မိုးမရွာတဲ့ရက်က ခပ်နည်းနည်းရယ်။

တစ်ခါတစ်ရံ မိုးကတဖွဲဖွဲ၊ တစ်ခါတစ်လေ မိုးက သဲသဲမဲမဲ။ တစ်လောကလုံးကလည်း ညိုမှိုင်းအုံ့ဆိုင်းနေပြန်တော့ ဒီလရာသီကို ရှေးစာဆိုများက “ဂနိုင်စိုစို၊ လဝါဆို၊ လွမ်းဖွယ့်ရာသီကို”ရယ်လို့ တင်စားစပ်ဆိုခဲ့ကြပါတယ်။

သံအမတ်ကြီး ဦးလှမြင့်(ငြိမ်း)

လူငယ်သုတေသီများ(မွေးသု)

ကမ္ဘာကြီးနှင့် ငုံးမွေးမြူရေး

ဒေါက်တာမြတ်မိုး
 

ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့ အထွတ်အမြတ်ထားရာ ဝါဆိုလပြည့်ကျော် ၁ ရက်နေ့မှ သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် ၁ ရက်နေ့အထိဖြစ်သည့် ဝါတွင်းသုံးလကာလသည် ကား မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ အဆုံးအမတို့တည်ရာ သာသနာဆိုင်ရာ ထူးခြားလေးနက်သော ကာလတစ်ခုဟု ဆိုထိုက်ပါသည်။ 

ထူးခြားလေးနက်ဓမ္မစက် 

ခင်ရတနာ

ဆန်းဝင်း (ငါးဦးစီး)

ငါးတို့သည် တစ်နေရာတည်းတွင် နေထိုင်လေ့မရှိဘဲ တစ်နေရာမှတစ်နေရာသို့ ရွှေ့ပြောင်းသွားလာလျက်ရှိပေသည်၊၊ အဓိကအားဖြင့် မိတ်လိုက်ဥချသားပေါက်ရန် ရွှေ့ပြောင်းသွားလာခြင်း (Spawning migration)၊ အစားအစာရှာဖွေစားသောက်ရန်ရွှေ့ပြောင်းခြင်း (Feeding migration)၊ ၎င်းတို့အတွက်လုံခြုံသည့် နေရာရှာဖွေရန် ရွှေ့ပြောင်းသွားလာခြင်း (Overwintering migration) စသည့်အကြောင်းရင်းများကြောင့် ရာသီအလိုက် တစ်နေရာမှ  အခြားတစ်နေရာသို့ ရွှေ့ပြောင်းသွားလာကြပေသည်။

ဒေါက်တာမောင်ကျော် ပါမောက္ခချုပ်(ငြိမ်း)

(ယမန်နေ့မှ အဆက်) 

တစ်နှစ်မှာ သစ်ပင်နှစ်ပင်စိုက်

ကမ္ဘာကြီးပူနွေးတာရဲ့ အကြောင်းတရားနံပါတ် (၃)ကတော့   သစ်တောဟက်တာ   သုံးဘီလီယံ ပျက်ပြုန်းသွားခဲ့တာပဲ။     ၁၉၀၀  ပြည့်နှစ်မှာ သစ်တောဟက်တာ ခြောက်ဘီလီယံရှိရာက ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်မှာ  သစ်တောဟက်တာ  သုံးဘီလီယံပဲ ကျန်ပါတော့တယ်။ ကျန်ရှိတဲ့ သစ်တောဟက်တာ သုံးဘီလီယံဟာ    လေထုတွင်းက   ပုံမှန်ရှိနေတဲ့ ကာဗွန်ဓာတ်ငွေ့ကို စုပ်ယူနိုင်စွမ်းကျဆင်းသွားခဲ့ပါ တယ်။ ဒါဟာ ကမ္ဘာကြီးပူနွေးဖို့အကြောင်းတရား ဖြစ်ပါတယ်။ 

မြင့်မောင်စိုး

တစ်နေ့   စျေးသွားရင်း   စျေးကားပေါ်၌  ထိုင်နေစဉ်   ပလတ်စတစ်အိတ်တစ်လုံး  လမ်းမပေါ်တွင်  လေနှင့်အတူ လွင့်ပျံနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ ထိုပလတ်စတစ်အိတ်သည် သေးသေးမွှားမွှားမဟုတ်။ ခပ်ကြီးကြီး ခပ်လတ်လတ်အရွယ်မျှဖြစ်သည်။

ဒေါက်တာမောင်ကျော် ပါမောက္ခချုပ်(ငြိမ်း)

မြန်မာတွေဟာ  သစ်တောနဲ့သစ်ပင်  ချစ်ခင်တဲ့လူမျိုးတွေဖြစ်ပါတယ်။  သစ်တော၊  သစ်ပင်တွေကို ဘာကြောင့် ချစ်ခင်ရပါသလဲ။ သစ်ပင်စိုက်ရင်အရိပ်ရတယ်၊ ပူပြင်းတဲ့ရာသီမှာ နားခိုရာရလို့၊ ပရိဘောဂ၊ အိမ်ကျောင်း၊ ကျေးရွာဘုန်းကြီးကျောင်းတွေ အဆောက်အအုံဆောက်ဖို့ သစ်ရလို့၊ လောင်စာထင်းမီးသွေး ရလို့ ဖြစ်ပါတယ်။